Artvin'de bir sepet bir gün sürüyor: Kepengeç mesleği yaşatılıyor
Babasından öğrenilen kepengeççilik mesleği Artvin'de bir usta tarafından yaşatılıyor. El emeğiyle yapılan sepetlerin tamamlanması ise tam bir günü buluyor.
Yapay zeka tarafından üretilmiştir • Hata varsa bildirinizArtvin'in zorlu coğrafi yapısı, yüzyıllardır yöre halkının doğayla iç içe yaşamasını zorunlu kılmış, bu etkileşim yöreye özgü pek çok el sanatının doğmasına zemin hazırlamıştır. Bu köklü geleneğin günümüze ulaşan nadir temsilcilerinden biri olan kepengeççilik, bir ustasının çabasıyla hayatta tutulmaya çalışılıyor. Babasından miras kalan mesleği tek başına sürdüren usta, fındık ve kestane ormanlarından topladığı doğal malzemeleri, yılların verdiği maharetle işlevsel sanat eserlerine dönüştürüyor.
Yörede kepengeç olarak bilinen sepetler, harshu veya rusup ağacı gibi yerel bitki türlerinden elde edilen dalların özenle örülmesiyle meydana geliyor. Üretim süreci, ormandan doğru dalların seçilmesiyle başlıyor ve çok ciddi bir emek gerektiriyor. Usta, bir tek sepeti tamamlamak için tam bir gününü çalışarak geçirdiğini ifade ediyor. Doğanın içinde sessizce yapılan bu iş, sabır ve incelik istiyor.
El emeğiyle harmanlanan doğa
Kepengeç yapımı tamamen doğal malzemelerle, hiçbir kimyasal madde kullanılmadan gerçekleştiriliyor. Toplanan dallar, ustasının elinde yumuşak bir dokunuşla bükülerek birbirine geçiyor. Hazırlanan sepetler sadece estetik bir görünüme sahip olmakla kalmıyor; yöre halkının özellikle fındık hasadı döneminde tarlaya götürdüğü ürünleri taşımak için son derece dayanıklı ve hafif bir araç işlevi de görüyor. Sentetik ve plastik ürünlerin hızla yaygınlaştığı günümüzde, bu doğal ve sağlıklı sepetlerin yeri doldurulamaz bir değer taşıyor.
Bu kadim mesleğin yaşatılması sürecinde en büyük motivasyon, geçmişe duyulan saygı ve babadan kalan mirasa sahip çıkma güdüsü oluyor. Usta, çocukluk yıllarında babasının yanında izleyerek, deneme yanılma yoluyla öğrendiği incelikleri bugün kendi atölyesinde uygulamaya devam ediyor. Onun için kepengeç yapmak, sadece geçim kapısı değil, aidiyet duygusunun bir ifadesi niteliği taşıyor.
Geçmişte Artvin'in kırsal yaşamında vazgeçilmez bir yere sahip olan kepengeçler, bugün kentin kültürel hafızasının önemli bir parçası olarak kabul ediliyor. Ancak ustalığın yaşlanması ve genç nesillerin farklı iş kollarına yönelmesi, mesleğin geleceği açısından ciddi bir risk oluşturuyor. Usta, bu sırların kaybolmaması için çırak yetişmesini, gençlerin geleneğe sahip çıkmasını arzu ediyor.
Günümüz modern yaşam koşullarında geleneksel el sanatlarının ayakta kalması, hem kültürel mirasın korunması hem de kırsal kalkınmanın desteklenmesi açısından büyük önem taşıyor. Bir sepet için harcanan günlük emek, aslında tüketim toplumunun hızla unuttuğu sabrın ve doğaya saygının bir hatırlatıcısı olarak öne çıkıyor. Artvin'in dağlarında yankılanan bu sessiz uğraş, yöresel kimliğin gelecek kuşaklara aktarılması için sürdürülen sessiz bir direniş niteliğindedir.